Lịch sử giáo dục Việt Nam
Văn Miếu – Quốc Tử Giám, khoa cử, bia tiến sĩ, Chu Văn An, chữ viết, trường xưa và sách giáo khoa.
10 bài · viết cho học sinh, phụ huynh và thầy cô
Văn Miếu – Quốc Tử Giám cho học sinh: đi thăm trường đại học đầu tiênVăn Miếu dựng năm 1070, Quốc Tử Giám lập năm 1076. Năm khu từ cổng vào, giếng Thiên Quang, 82 bia tiến sĩ và một chuyến tham quan có nhiệm vụ cho học sinh.Khoa thi xưa thi gì: theo chân một học trò từ thi Hương đến thi ĐìnhThi Hương ở trường thi vùng, thi Hội ở kinh đô, thi Đình trong cung vua. Lều chõng, bốn kỳ thi, rọc phách chấm giấu tên và vì sao nhà Nguyễn không có trạng nguyên.Bia tiến sĩ ghi gì: tập đọc một tấm bia đá và tự tính năm can chi82 bia tiến sĩ ghi các khoa thi từ 1442 đến 1779. Bốn phần của một tấm bia, câu Hiền tài là nguyên khí quốc gia, rùa đội bia và cách tự đổi năm sang can chi.Thầy Chu Văn An dạy học ở đâu, dạy gì: sử ghi và truyền thuyếtChu Văn An (1292–1370) mở trường ở Huỳnh Cung, làm Tư nghiệp Quốc Tử Giám, dâng Thất trảm sớ rồi về Chí Linh dạy học. Phần nào là sử, phần nào là truyền thuyết.Chữ Hán, chữ Nôm, chữ Quốc ngữ: học trò Việt đã học ba thứ chữ ra saoChữ Hán dùng trong học hành, thi cử hơn nghìn năm; chữ Nôm ghép từ chữ Hán để ghi tiếng Việt; chữ Quốc ngữ có mốc từ điển năm 1651 và vào mọi lớp học thế kỷ 20.Trường Quốc học Huế, trường Bưởi: những ngôi trường hơn trăm năm tuổiQuốc học Huế lập năm 1896, trường Bưởi ở Hà Nội lập năm 1908, nay là THPT Chu Văn An. Lớp học thời Pháp – Việt ra sao và cách lập hồ sơ lịch sử trường của em.Đồ dùng học tập xưa và nay: bút lông, bảng đen, bút mực, vở ô lyTừ bút lông, mực thỏi, nghiên đá đến ngòi bút chấm mực tím, bút máy, bút bi và bảng trắng. Mỗi món đồ mới đổi cách học, kèm cách thử viết như học trò xưa.Lớp học thầy đồ ngày xưa: học trò học Tam tự kinh như thế nàoLớp học chữ ở nhà thầy đồ: lễ khai tâm, sách vỡ lòng Tam tự kinh, Tam thiên tự, đọc to, tô chữ mẫu, trưởng tràng kèm em nhỏ. Kèm cách học bốn câu theo lối xưa.Trạng nguyên 13 tuổi và khoa thi năm 1247: chuyện sử ghi, chuyện dân kểNguyễn Hiền đỗ trạng nguyên năm 1247 khi 13 tuổi, cùng khoa với Lê Văn Hưu 17 tuổi. Tách điều sử ghi khỏi truyện thả diều, xâu chỉ qua vỏ ốc; học không phải cuộc đua.Sách giáo khoa Việt Nam qua các thời kỳ: từ Tam tự kinh đến sách 2018Từ sách chữ Hán vỡ lòng, sách Đông Kinh Nghĩa Thục 1907, Quốc văn giáo khoa thư đến Chương trình 2018 với nhiều bộ sách. Kèm cách làm bảo tàng sách cũ ở nhà.